.com mu, .com.tr mi? Alan adı uzantısı nasıl seçilir?

Yeni bir marka, şirket ya da proje için alan adı seçerken ilk karar uzantıdır. Türkiye'de en çok karşılaştırılan seçenekler .com, .com.tr ve doğrudan .tr. Doğru cevap hedef kitlenize, markanızın büyüme planına ve hangi adların boşta olduğuna bağlıdır. Bu yazıda seçenekleri farklı açılardan karşılaştırıyoruz.

Kısa cevap

• Yalnızca Türkiye'ye hitap ediyorsanız .com.tr güçlü bir seçenektir: yerel güven verir ve artık belge istenmeden alınabilir.
• Yurt dışına da açılmayı düşünüyorsanız .com daha esnektir.
• Mümkünse ikisini birlikte alın ve birini diğerine yönlendirin. Böylece hem markanızı korursunuz hem de yanlış yazılan adreslerden gelen ziyaretçileri kaçırmazsınız.

Güven ve algı

Türkiye'deki kullanıcılar .com.tr uzantısını yerel ve kurumsal bir işaret olarak algılar. Eskiden .com.tr almak için marka ya da ticaret unvanı belgesi gerektiği için bu uzantı yıllarca "gerçek bir şirket" anlamı taşıdı. 2022'den bu yana belge şartı kalktı ama algı büyük ölçüde sürüyor.

.com ise dünyanın en tanınan uzantısıdır ve hemen her kullanıcı alan adının sonunu yazarken alışkanlıkla .com ekler. Yurt dışındaki müşteriler, ortaklar ve yatırımcılar için .com daha tanıdıktır.

Arama motorları açısından

Google, .com.tr gibi ülke kodlu uzantıları o ülkeyi hedefleyen bir işaret olarak değerlendirir. Bu, Türkiye'deki aramalarda yerel bir sinyal sağlar ama tek başına sıralamayı belirlemez; içerik, bağlantılar ve sitenin kalitesi çok daha belirleyicidir.

.com gibi genel uzantılar belirli bir ülkeye bağlı değildir. Site Türkçe içerik sunuyor ve Türkiye'deki kullanıcılara hitap ediyorsa Google bunu dil, içerik ve diğer sinyallerden anlar. Yani .com ile Türkiye'de üst sıralara çıkmak mümkündür.

Uzantı seçiminden daha önemli olan, alan adını sık değiştirmemektir. Bir alan adından diğerine geçmek, doğru yönlendirmeler yapılsa bile arama görünürlüğünde geçici dalgalanmalara yol açabilir. Bu konuda domain yaşı ve SEO yazısına göz atabilirsiniz.

Ad bulabilme

.com'da kısa ve anlamlı adların büyük kısmı yıllar önce alındı. Aynı ad .com.tr'de ya da doğrudan .tr'de çoğu zaman boştadır. Doğrudan .tr, ornek.com.tr yerine ornek.tr gibi daha kısa bir adres sunar; ancak tanınmış markaların .tr adları ilk tahsislerde öncelikle mevcut sahiplerine verildiği için birçok bilinen ad zaten kayıtlıdır.

Hangi uzantıda adın boşta olduğunu uzantıya göre domain sorgulama sayfalarından tek tek kontrol edebilirsiniz.

Marka koruma

Bir uzantıyı alıp diğerini boş bırakmak, rakiplerin ya da kötü niyetli kişilerin markanıza benzeyen bir adres almasına kapı açar. Özellikle:

• Müşteriler e-posta adresinizi yazarken uzantıyı karıştırırsa e-postalar başkasının alan adına gidebilir.
• Dolandırıcılar benzer bir alan adı alarak müşterilerinize sahte faturalar gönderebilir.

Bu yüzden markanız için önemli olan uzantıları birlikte almak, kullanmadığınızı ana adresinize kalıcı (301) yönlendirmeyle bağlamak iyi bir uygulamadır.

Yenileme kuralları ve süreleri

İki uzantının süre dolumu kuralları farklıdır:

• .com: Süre dolunca kayıt firmasına göre değişen bir ek süre, ardından ek ücretle geri alınabilen 30 günlük dönem ve 5 günlük silinme kuyruğu gelir. Ayrıntılar: süresi dolan domain ne zaman düşer.
• .com.tr: İlk 60 gün normal ücretle yenilenebilir, sonraki 30 gün yenilenemez, 90. günün sonunda silinir. Ayrıntılar: .com.tr domain süresi dolunca ne olur.

.com alan adları on yıla kadar, .tr alan adları beş yıla kadar yenilenebilir.

Karşılaştırma tablosu

	.com	.com.tr	.tr
Yönetici	Verisign (ICANN kurallarıyla)	TRABİS (BTK)	TRABİS (BTK)
Belge	Gerekmez	Gerekmez	Gerekmez
Algı	Küresel, tanıdık	Yerel, kurumsal	Yerel, kısa
Arama motoru	Ülkeye bağlı değil	Türkiye sinyali	Türkiye sinyali
Boş ad bulma	Zor	Görece kolay	Değişken
En uzun kayıt	10 yıl	5 yıl	5 yıl

Sık sorulan sorular

.com.tr almak için şirket olmak gerekir mi? Hayır. TRABİS döneminde .com.tr belgesiz tahsis edilen uzantılar arasına girdi; bireyler de başvurabilir. Yine de alan adını kullanacağınız amaca uygun bilgilerle, şirket adına alınacaksa şirket bilgileriyle kaydetmek ileride sahiplik sorunlarını önler.

İki uzantıyı da alırsam hangisini kullanmalıyım? Birini ana adres seçin ve tüm iletişimde onu kullanın. Diğerini ana adrese kalıcı (301) yönlendirmeyle bağlayın. Böylece arama motorları tek bir adresi dizine ekler, kullanıcılar hangi uzantıyı yazarsa yazsın doğru siteye ulaşır.

Türkçe karakterli alan adı almalı mıyım? Türkçe karakterli alan adları teknik olarak mümkündür ama kullanıcıların çoğu adresleri karaktersiz yazar ve bazı e-posta sistemleri bu adreslerde sorun çıkarabilir. Türkçe karakterli bir ad alıyorsanız karaktersiz hâlini ana adres olarak kullanmak çoğu zaman daha pratiktir.

Yeni uzantılar (.shop, .app, .online) güvenilir mi? Bu uzantılar ICANN kurallarına tabidir ve teknik olarak .com kadar güvenilirdir. Kullanıcı algısı ise uzantıya ve sektöre göre değişir; bazı uzantılar spam sitelerde sık kullanıldığı için e-posta filtrelerinde daha sıkı incelenebilir.

Doğrudan .tr mi, .com.tr mi daha iyi? Doğrudan .tr daha kısa ve modern bir adres sunar; .com.tr ise daha tanıdıktır ve kullanıcılar tarafından yıllardır bilinir. Adınız ikisinde de boştaysa ikisini birlikte alıp birini ana adres seçmek, hem kısalığı hem de tanınırlığı birlikte sağlar.

Uzantıyı sonradan değiştirebilir miyim? Evet, ama dikkatli planlamak gerekir. Yeni alan adını alıp siteyi oraya taşıdıktan sonra eski adresteki her sayfayı yeni adresteki karşılığına kalıcı (301) yönlendirmeyle bağlayın, e-posta adreslerinizi ve harici hizmetlerdeki kayıtları güncelleyin. Eski alan adını en az birkaç yıl yenilemeye devam edin; süresi dolarsa yönlendirmeler kaybolur ve adres başkasının eline geçebilir.

Karar verdikten sonra

Hangi uzantıyı seçerseniz seçin, bitiş tarihini izlemek ve otomatik yenilemeyi açmak markanızı korumanın en kolay yoludur. Birden fazla uzantıda alan adınız varsa hepsini NicFollow'a ekleyerek tek listede görebilir, her biri için ayrı hatırlatma alabilirsiniz. Ücretsiz hesap açın.