DNS kayıt türleri: A, AAAA, CNAME, MX, TXT ve diğerleri

Alan adınızı bir siteye, e-posta hizmetine ya da harici bir servise bağlamak için DNS kayıtları kullanılır. Bu kayıtlar alan adınızın ad sunucularında durur ve "bu adresin hangi sunucuda olduğu", "e-postaların nereye gideceği" gibi soruları cevaplar. Bu yazıda en sık kullanılan kayıt türlerini sade örneklerle anlatıyoruz.

Bir DNS kaydının parçaları

Her kayıt dört temel bilgiden oluşur:

• Ad (host): Kaydın hangi adres için olduğu. "@" alan adının kendisini (ornek.com), "www" ise www.ornek.com adresini gösterir.
• Tür: A, MX, TXT gibi.
• Değer: Kaydın içeriği; bir IP adresi, başka bir alan adı ya da metin.
• TTL: Kaydın başka DNS sunucularında ne kadar süre önbellekte tutulacağı (saniye cinsinden).

A kaydı

Bir adı IPv4 adresine bağlar. Sitenizin hangi sunucuda olduğunu söyleyen temel kayıttır.

@     A     192.0.2.10
www   A     192.0.2.10

AAAA kaydı

A kaydının IPv6 karşılığıdır. Sunucunuzun IPv6 adresi varsa eklenir; IPv6 kullanan ziyaretçiler bu adresten bağlanır.

@     AAAA  2001:db8::10

CNAME kaydı

Bir adı başka bir ada yönlendirir; "bu adres, şu adresle aynıdır" demektir. Harici hizmetlerde sık kullanılır.

www   CNAME ornek.com.
shop  CNAME magaza.ornekhizmet.com.

Dikkat edilmesi gerekenler:

• Alan adının kendisine (@) CNAME konamaz; çünkü orada NS ve SOA gibi başka kayıtların da bulunması gerekir. Bazı DNS sağlayıcıları bu ihtiyaç için "ALIAS" ya da "CNAME flattening" adlı özel çözümler sunar.
• Bir adın CNAME kaydı varsa aynı ad için başka kayıt (MX, TXT gibi) olamaz.

MX kaydı

Alan adınıza gelen e-postaların hangi sunucuya teslim edileceğini söyler. Her MX kaydının bir öncelik değeri vardır; küçük sayı daha yüksek önceliktir.

@     MX    10 mx1.eposta-hizmeti.com.
@     MX    20 mx2.eposta-hizmeti.com.

MX kaydı yanlışsa ya da eksikse gelen e-postalar size ulaşmaz. E-posta hizmeti değiştirdiğinizde ilk güncelleyeceğiniz kayıt budur.

TXT kaydı

Serbest metin taşır. Bugün en çok doğrulama ve e-posta güvenliği için kullanılır:

• Alan adı doğrulama: Google Search Console, Microsoft 365 gibi hizmetler, alan adının size ait olduğunu kanıtlamanız için belirli bir TXT kaydı eklemenizi ister.
• SPF: Alan adınız adına hangi sunucuların e-posta gönderebileceğini listeler. @ TXT "v=spf1 include:_spf.eposta-hizmeti.com -all"
• DKIM: Giden e-postaları imzalamak için kullanılan anahtarın açık kısmını yayımlar. Genellikle "secici._domainkey" gibi bir adla eklenir.
• DMARC: SPF ve DKIM doğrulamasından geçemeyen e-postalara ne yapılacağını ve raporların nereye gönderileceğini söyler. _dmarc TXT "v=DMARC1; p=quarantine; rua=mailto:[email protected]"

SPF, DKIM ve DMARC birlikte, alan adınız adına sahte e-posta gönderilmesini zorlaştırır ve e-postalarınızın spam'e düşmesini önler.

NS kaydı

Alan adının ya da bir alt alan adının hangi ad sunucularına bağlı olduğunu gösterir. Alan adının kendi NS kayıtları kayıt firmasının panelinden yönetilir. Bir alt alan adını (örneğin blog.ornek.com) başka bir DNS sağlayıcısına devretmek için de NS kaydı kullanılır.

SOA kaydı

Her DNS bölgesinin başında bulunan, bölgenin ana sunucusunu ve yönetimsel ayarlarını tutan kayıttır. Genellikle DNS sağlayıcısı otomatik oluşturur; elle değiştirmeniz gerekmez.

CAA kaydı

Alan adınız için hangi sertifika sağlayıcılarının SSL sertifikası verebileceğini sınırlar. İzinsiz sertifika alınmasına karşı ek bir güvenlik katmanıdır.

@     CAA   0 issue "letsencrypt.org"

SRV ve PTR kayıtları

• SRV: Belirli bir hizmetin (örneğin bir sohbet ya da telefon sisteminin) hangi sunucuda ve portta çalıştığını bildirir.
• PTR (ters kayıt): Bir IP adresini alan adına bağlar. E-posta sunucularının güvenilirliği için önemlidir. PTR kaydı alan adınızda değil, IP adresinin sahibi olan hosting ya da sunucu firmasında tanımlanır.

TTL ne kadar olmalı?

TTL kısa olursa yaptığınız değişiklikler hızlı yayılır ama DNS sunucularınıza daha fazla sorgu gelir. Uzun olursa değişiklikler geç yayılır. Genellikle bir saat ile bir gün arası değerler kullanılır. Büyük bir değişiklik (sunucu ya da e-posta taşıma) planlıyorsanız birkaç gün önce TTL'i birkaç dakikaya düşürmek, değişiklik anında geçişi hızlandırır.

Sık sorulan sorular

DNS kaydını değiştirdim ama site hâlâ eski sunucuda açılıyor, neden? Eski kayıt, TTL süresi dolana kadar DNS sunucularının ve bilgisayarınızın önbelleğinde tutulur. Değişikliğin tüm kullanıcılara yayılması, eski kaydın TTL değerine bağlı olarak dakikalar ile bir gün arasında sürebilir. Tarayıcı ve işletim sistemi önbelleğini temizlemek kendi bilgisayarınızda süreci hızlandırır.

Bir alan adında birden fazla SPF kaydı olabilir mi? Hayır. Bir alan adında yalnızca bir SPF kaydı (v=spf1 ile başlayan TXT kaydı) bulunmalıdır. Birden fazla SPF kaydı, doğrulamanın tamamen başarısız olmasına yol açar. Birden fazla gönderim hizmeti kullanıyorsanız hepsini tek kayıtta "include" ifadeleriyle birleştirin.

www kaydı mı, alan adının kendisi mi? İkisi ayrı adreslerdir ve ikisi için de kayıt tanımlamanız gerekir. Biri ana adres olarak seçilmeli, diğeri ona yönlendirilmelidir. Aksi hâlde kullanıcıların bir kısmı siteye ulaşamayabilir ve arama motorları iki ayrı site görebilir.

DNS kayıtlarımı yanlışlıkla silersem ne olur? Silinen kayda bağlı hizmet, kaydın önbellekteki süresi dolunca çalışmayı bırakır: A kaydı silinirse site, MX kaydı silinirse e-posta durur. Kaydı aynı değerlerle yeniden eklediğinizde hizmet geri gelir; bu yüzden önemli değişikliklerden önce kayıtların bir kopyasını almak iyi bir alışkanlıktır.

Hosting firması değiştirince hangi kayıtları güncellemeliyim? Sitenin taşındığı sunucunun IP adresine göre A ve varsa AAAA kayıtlarını güncellemeniz yeterlidir. E-posta hizmeti de taşınıyorsa MX, SPF, DKIM ve DMARC kayıtlarını yeni hizmetin verdiği değerlerle değiştirin. Harici doğrulama TXT kayıtlarını silmeyin; bunlar Search Console ve benzeri hizmetlerin alan adınızı tanımaya devam etmesini sağlar.

Kayıtlarınızı kontrol edin

Alan adınızın ad sunucularını WHOIS sorgusuyla görebilirsiniz. NicFollow'a eklediğiniz alan adlarının detay sayfasında A, AAAA, MX, TXT, SPF ve DMARC kayıtları ile SSL sertifikasının durumu da görünür. Ad sunucuları beklenmedik şekilde değişirse size haber veririz.